Εθνικός Δρυμός Σαμαριάς

ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΡΥΜΟΣ ΛΕΥΚΩΝ ΟΡΕΩΝ (ΣΑΜΑΡΙΑΣ)

 

Ανακηρύχθηκε το 1962, όντας ένας από τους πρώτους χρονικά Εθνικούς Δρυμούς στη χώρα. Ο πυρήνας του το 2008 καταλάμβανε έκταση 48.480 στρεμμάτων, με κυρίαρχο στοιχείο το ίδιο το φαράγγι.Από τη νότια πλευρά του οροπεδίου του Ομαλού στη θέση ξυλόσκαλο, σε υψόμετρο 1.200 μέτρων, στα Λευκά Όρη, στο νομό Χανίων της δυτικής Κρήτης, ξεκινά το φαράγγι της Σαμαριάς. Η άλλη άκρη του φαραγγιού, που απέχει 16 περίπου χιλιόμετρα, καταλήγει στις νότιες ακτές της Κρήτης στο Λυβικό πέλαγος. Το φαράγγι της Σαμαριάς - σχηματισμός μοναδικός στη Μεσόγειο, μαζί με τις γύρω πλαγιές και άλλα μικρότερα φαράγγια, αποτελεί τον Εθνικό Δρυμό Λευκών Ορέων ή Σαμαριάς. Η μορφολογία της περιοχής ποικίλει. Περιλαμβάνει πολλές κορυφές με υψόμετρο πάνω από 2.000 μέτρα (κορυφή Βολακιάς 2.116 μ.) και κατεβαίνει μέχρι την θάλασσα. Βαθειές και επιβλητικές χαράδρες, γραφικά ρέματα, πηγές με πεντακάθαρο νερό και πυκνά δάση από κυπαρίσσι (Cupressus sempervirens), τραχεία πεύκη (Pinus brutia) και πουρνάρι (Quercus coccifera) συνθέτουν ένα υπέροχο και μοναδικό τοπίο. Οι εντυπωσιακοί γεωλογικοί σχηματισμοί, τα πολλά ανεξερεύνητα στοιχεία μαζί με μια ιδιαίτερα πλούσια ποικιλία χλωρίδας και πανίδας, συνθέτουν μια μοναδική σε αγριότητα, επιβλητικότητα, θεαματικότητα και μεγαλοπρέπεια εικόνα.
Πάνω από 450 είδη του φυσικού βασιλείου βρίσκονται στην περιοχή του Εθνικού Δρυμού, 70 από αυτά είναι ενδημικά είδη και υποείδη της Κρήτης, όπως ο δίκταμος (Amaracus dictamnus), ο έβενος (Ebenus cretica), η αμπελιτσιά (Zelkova abelicea), και η τραχεία πεύκη η κρητική (Pinus brutia cretica). Το βούπλευρο (Bupleurum kakiskalae) και η μυοσοτίς (Myosotis refracta refracta) είναι από τα φυτά που ζουν αποκλειστικά στο φαράγγι. Η ονοβρυχίς (Onobrychis sphaciotica), το ελίχρυσο (Helichrysum heldrichii) και το κεφαλάνθηρο (Cephalanthera cucculata) είναι από τα πολύ σπάνια που κινδυνεύουν να εξαφανιστούν.

Η Σαμαριά έχει μια σημαντική σε ποικιλία και αριθμό πανίδα, με διάφορα είδη και υποείδη ενδημικά ή σχεδόν ενδημικά της Κρήτης. Είναι το μόνο μέρος της Ευρώπης όπου ζει σε άγρια κατάσταση το ονομαστό Κρητικό αγριοκάτσικο ή Κρι - κρι (Capra aegagrus cretica), καθώς επίσης το κρητικό υποείδος ασβού ή άρκαλος (Meles meles arcalus), το κρητικό κουνάβι ή ζουρίδα (Martes foina bunites), η κρητική νυφίτσα ή καλογιαννού (Mustela nivalis galinthias), κ.α. Ένα μικρόσωμο είδος ποντικιού, ο Κρητικός αγκαθοπόντικας (Acoms minous), δεν έχει εντοπισθεί σε κανένα άλλο μέρος της Ελλάδας.
Το ίδιο το φαράγγι και οι γύρω δασωμένες εκτάσεις, είναι καταφύγιο πολλών ειδών της πτηνοπανίδας, ανάμεσα στα οποία, τα πιο γνωστά, το όρνιο (Gyps fulvus), ο γυπαετός (Gypaetus barbatus), ο σπιζαετός (Hieraetus fasciatus), ο χρυσαετός (Aquila chrysaetos), καθώς και τα δύο Ευρωπαϊκά είδη κόρακα - κοκκινοκαλιακούδα και η κιτρινοκαλιακούδα - (Pyrrhocοrax pyrrhocοrax και P. Graculus) κλπ.

Η εικόνα του δρυμού ολοκληρώνεται με την παρουσία του ανθρώπου, που εδώ και αιώνες - από τα νεολιθικά ακόμα χρόνια - έδρασε στο περιβάλλον του, αλλά και διαμορφώθηκε απ' αυτό. Οι προϊστορικοί οικισμοί, η πόλη Καινώ, η πόλη Τάρα, το μαντείο και το ιερό του Απόλλωνα και - σαν απαραίτητο συμπλήρωμα - οι παλαιοχριστιανικοί τάφοι, οι βυζαντινοί ναϊσκοι, το παλαιό χωριό της Σαμαριάς - στο κέντρο του φαραγγιού - και τα βενετσιάνικα κάστρα, είναι λιγοστά από τα ίχνη του ανθρώπου που κινήθηκε στην περιοχή.

Στη βόρεια είσοδο του δρυμού λειτουργεί, με ευθύνη του φορέα διοίκησης και διαχείρισης του δρυμού (Δ/νση Δασών Χανίων), Κέντρο Πληροφόρησης των Επισκεπτών - Μουσείο Φυσικής Ιστορίας.

Δρόμοι μέσα στο Δρυμό δεν υπάρχουν. Η πρόσβαση στη βόρεια είσοδο γίνεται μέσω αμαξoτού δρόμου που συνδέει την περιοχή με την πόλη των Χανίων. Η κάθοδος του φαραγγιού, μέχρι την νότια είσοδο του δρυμού στον παραλιακό οικισμό της Αγίας Ρούμελης, γίνεται πεζή ακολουθώντας το κεντρικό μονοπάτι μήκους 16 χιλιομέτρων, που απαιτεί πεζοπορία από 5 μέχρι 6 ώρες. Από την Αγία Ρούμελη ο επισκέπτης μεταβαίνει ακτοπλοϊκώς στη χώρα των Σφακίων από όπου παίρνει το λεωφορείο (ΚΤΕΛ) για τα Χανιά.

Samaria Gorge

The Samariá Gorge (Greek: Φαράγγι Σαμαριάς or just Φάραγγας) is a National Park of Greece since 1962 on the island of Crete – a major tourist attraction of the island – and a World's Biosphere Reserve.The gorge is in southwest Crete in the regional unit of Chania. It was created by a small river running between the White Mountains (Lefká Óri) and Mt. Volakias. There are a number of other gorges in the White Mountains. While some say that the gorge is 18 km long, this distance refers to the distance between the settlement of Omalos on the northern side of the plateau and the village of Agia Roumeli. In fact, the gorge is 16 km long, starting at an altitude of 1,250 m at the northern entrance, and ending at the shores of the Libyan Sea in Agia Roumeli. The walk through Samaria National Park is 13 km long, but one has to walk another three kilometers to Agia Roumeli from the park exit, making the hike 16 km long. The most famous part of the gorge is the stretch known as the Gates (or, albeit incorrectly, as "Iron Gates"), where the sides of the gorge close in to a width of only four meters and soar up to a height of almost 300 meters (980 feet). The gorge became a national park in 1962, particularly as a refuge for the rare kri-kri (Cretan goat), which is largely restricted to the park and an island just off the shore of Agia Marina. There are several other endemic species in the gorge and surrounding area, as well as many other species of flowers and birds.

The village of Samariá lies just inside the gorge. It was finally abandoned by the last remaining inhabitants in 1962 to make way for the park. The village and the gorge take their names from the village's ancient church, Óssia María.

A must for visitors to Crete is to complete the walk down the gorge from the Omalos plateau to Agia Roumeli on the Libyan Sea, at which point tourists sail to the nearby village of Sougia or Hora Sfakion, where they could spend a night there, or they could catch a coach back to Chania. The walk takes five to seven hours and can be strenuous, especially at the peak of summer.

Πληροφορίες:

Δ/νση Δασών Χανίων (ΕΔΛΟ) Τηλ: 28210-84208, 28210-84211 Fax: 28210-92287 Email: dasichan@apdkritis.gov.gr

Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού Σαμαριάς (Λευκών Ορέων) τηλ: 2821045570

Φυλάκιο Ξυλόσκαλο

Τηλ.:28237-70046

Φυλάκιο Σαμαριάς

Τηλ.:28211 11736

Φυλάκιο Αγ. Ρουμέλης

Τηλ.:28250 91254